Die urgentie bracht Rijkswaterstaat en Eindhoven Engine bij samen. Eindhoven Engine is een aanpakker van complex sociale uitdagingen dat overheden, bedrijven en kennisinstellingen verbindt. Tijdens het Festival of Disruption, vorig jaar november, kozen beide partijen om samen te bouwen aan oplossingen die structureel bijdragen aan de wateropgave in de Brainportregio.
Het doel: de watercyclus herstellen
Het doel van de samenwerking is om de watercyclus en haar schaarste in de Brainportregio bij Eindhoven te herstellen. Water wordt daarbij niet gezien als iets dat je gebruikt en daarna afvoert, maar als een waardevolle stroom. “Je mag water gebruiken”, zegt Kerkhofs, “maar je geeft het minimaal in dezelfde kwaliteit door aan de volgende gebruiker en liever nog beter.”
In Brainport is die insteek van groot belang, waar water steeds schaarser wordt. Rijkswaterstaat beschikt over grote waterstromen, bijvoorbeeld via wegen en kanalen. De vraag is hoe die stromen kunnen helpen bij het herstellen van de regionale waterbalans, in plaats van die verder onder druk te zetten. Hier wordt intensief aan gewerkt, mét resultaat.
Van kleine ingrepen naar grotere systemen
De samenwerking krijgt op InnovA58 concreet vorm via een gefaseerde aanpak. De eerste stap is klein en tastbaar. In het paviljoen op het innovatieterrein wordt gewerkt aan een systeem waarbij opgevangen water van het dak van het symbiotisch innovatiepaviljoen wordt gebruikt voor het doorspoelen van toiletten. Studenten van onderwijsinstelling Yuverta werken mee aan het ontwerp en de uitvoering volgt dit voorjaar. Deze stap dient niet alleen als technische oplossing, maar juist als leerproces. Een kleinschalig project, met een grote impact.
De volgende stap is echter aanzienlijk groter. Op het westelijk deel van het terrein wordt gewerkt aan een manier om snelwegwater te verzamelen, te zuiveren en op te slaan voor lokaal gebruik. De uitvoering is gepland voor 2027.
Opschalen naar Brainport en Rijkswaterstaat breed
Naast InnovA58 werkt Kerkhofs aan een watersysteem in Brainport Noordwest. Hij wil water dat nu uit een tunnelbak langs de snelweg wordt weggepompt koppelen aan waterstromen met een overschot, zoals bij Eindhoven Airport. Door al dit water te zuiveren en opnieuw te gebruiken, kan verdroging worden tegengegaan en krijgt de natuur schoner water terug. Deze ambitie reikt volgens Kerkhofs verder dan de regio. De lessen van InnovA58 moeten uiteindelijk toepasbaar zijn binnen Rijkswaterstaat als geheel. Met grote vervangings- en renovatieopgaven in het vooruitzicht zou Kerkhofs graag zien dat bij toekomstige projecten standaard wordt gekeken hoe infrastructuur kan bijdragen aan de waterbehoefte van het gebied. “Dan wordt dit geen pilot”, zegt hij, “maar een nieuwe manier van werken.”